بلومبرگ: معادله آژانس انرژی اتمی پیچیده شد؛ ماجرای اهرم جدید ایران
بلومبرگ با اشاره به کسب کرسی آژانس توسط ایران، آن را پیروزی دیپلماتیک و نشاندهنده شکاف سیاسی عمیق بر سر پرونده هستهای خوانده است.
به گزارش اینتیتر، بلومبرگ در مطلبی به ایران اشاره میکند؛ به کسب کرسی در کمیتهی سازماندهی کنفرانس عمومی آژانس بینالمللی انرژی اتمی (نهاد ناظر سازمان ملل بر فعالیتهای هستهای کشورها) آن هم بهرغم مخالفت آمریکا. بلومبرگ این را یک پیروزی دیپلماتیک مینامد. چرا؟ بلومبرگ میگوید این موضوع میتواند مانعتراشیهای بیشتری بر سر راه دیپلماسی در حوزهی هستهای ایجاد کند.
بلومبرگ در ادامه مینویسد که در کنفرانس عمومی آژانس، نشست در پی کشمکش میان واشنگتن و تهران، بر سر مسائل کلیدی از جمله ایمنی و امنیت هستهای به بنبست خورد. رویارویی میان دو کشوری که از اواخر فوریه درگیر جنگ هستند، آزمونی برای دیپلماتهای حاضر در نشست بود؛ دیپلماتهایی که معمولاً انتظار میرود دربارهی نحوهی مواجههی جهان با تهدیدات هستهای به توافق برسند.
رایگیری بر سر عضویت ایران
طبق این گزارش، روند نشست آژانس بینالمللی انرژی اتمی مسیری غیرمنتظره پیدا کرد؛ جایی که ایران با حمایت همسایگان حاشیهی خلیج فارس -کشورهایی که به گفتهی این رسانه، جمهوری اسلامی از آغاز جنگ با هزاران موشک و پهپاد آنها را هدف قرار داده بود- توانست بر مخالفت آمریکا غلبه کند.
بلومبرگ میافزاید که کشورهای خاورمیانه پیشتر ایران را برای عضویت در نهاد برگزارکنندهی این کنفرانس معرفی کرده بودند، اقدامی که با اعتراض آمریکا مواجه شد. به نوشتهی این رسانه، پرستون ولز گریفیت سوم، سفیر آمریکا، این تصمیم را «توهینی» به آژانس بینالمللی انرژی اتمی و فعالیتهای آن توصیف کرد.
گریفیت پیش از آنکه از اعضای آژانس بخواهد به منع عضویت ایران در این کمیته رأی دهند، مدعی شده بود:
«انتخاب ایران در این کمیته، درست چند روز پس از ارجاع پروندهی عدم پایبندی آن به شورای امنیت سازمان ملل، فراتر از شرمآور است و اعتبار این نهاد را زیر سؤال میبرد.»
بر اساس گزارش بلومبرگ، ایران پس از بحثهای طولانی و یک رأیگیری مخفی، پیروز این کارزار شد؛ ۴۴ کشور از این نامزدی حمایت کردند، ۳۵ کشور در کنار مواضع آمریکا ایستادند و ۴۲ کشور نیز رأی ممتنع دادند.
تشدید شکاف سیاسی در آژانس
طبق تحلیل بلومبرگ، این رویداد نشاندهندهی شکاف سیاسی روبهرشد در دل آژانس بینالمللی انرژی اتمی است که تلاشها برای پیشبرد مأموریت فنی این نهاد را پیچیدهتر میکند. این رسانه یادآوری میکند که بازرسان آژانس از زمان حملهی مشترک اسرائیل و آمریکا به ایران در ژوئن ۲۰۲۵ نتوانستهاند وضعیت یا محل نگهداری ذخایر اورانیوم ایران را راستیآزمایی کنند. بر اساس این گزارش، اوایل همین ماه نیز تلاش آمریکا برای ارجاع پروندهی ایران به شورای امنیت سازمان ملل، با مخالفت چین و روسیه روبهرو شده بود.
طارق رئوف، رئیس سابق بخش سیاست راستیآزمایی در آژانس بینالمللی انرژی اتمی، گفته است: «این پیامد آشفتگیای است که در سال گذشته شکل گرفت.»
تنشهای نشست سالانهی سال گذشته، ریشه در اختلافنظر بر سر حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و نیز درخواست دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، برای حذف ارجاعات به «تنوع، برابری و شمول» از اسناد آژانس داشت. طبق گزارش بلومبرگ، آن نشست در ساعات اولیهی بامداد و بدون دستیابی به هیچ توافقی دربارهی فعالیتهای اصلی آژانس در حوزهی ایمنی یا امنیت هستهای به پایان رسیده بود.