شوک امنیتی به نقشه حمله علیه ایران

به گزارش اینتیتر به نقل از الجزیره، خروج ناگهانی بمب‌افکن‌های آمریکایی بی-۱ از پایگاه سلطنتی فرفورد بریتانیا، پس از یک حادثه امنیتی و نگرانی درباره حملات احتمالی، یک سکوی مهم عملیاتی آمریکا در نزدیکی اروپا را از دسترس خارج کرده است؛ اما تعدادی معتقدند این تحول توانایی واشنگتن برای حمله به ایران را از بین نمی‌برد، بلکه عملیات‌های طولانی و گسترده هوایی را دشوارتر و پرهزینه‌تر می‌کند.

هفته گذشته، در پی افزایش نگرانی‌ها درباره احتمال حمله به پایگاه فرفورد، یک ربات خنثی‌سازی بمب بریتانیایی در اطراف این تأسیسات به کار گرفته شد و ۸۵ خانه نیز تخلیه شدند. اگرچه این حادثه در نهایت به طرح اتهام علیه افراد مظنون منجر نشد و پنج نفر و سپس یک مظنون دوتابعیتی آزاد شدند، واشنگتن چند روز بعد تصمیم گرفت حدود ۱۲ بمب‌افکن بی-۱ مستقر در فرفورد را به پایگاه‌های خود بازگرداند.

فرفورد؛ سکوی مناسب برای حملات سریع

اهمیت فرفورد برای ارتش آمریکا صرفاً به حضور چند بمب‌افکن محدود نبود. این پایگاه امکان می‌داد واشنگتن بمب‌افکن‌های سنگین خود را در فاصله‌ای نسبتاً مناسب از خاورمیانه مستقر کند.

دانیه ثافر، مدیر اجرایی مجمع بین‌المللی خلیج فارس معتقد است آمریکا با خروج بمب‌افکن‌ها یک سکوی پرتاب مناسب را از دست داده. از این منظر، فرفورد بیشتر یک مزیت عملیاتی بود که به واشنگتن اجازه می‌داد ظرفیت بمباران خود را سریع‌تر افزایش دهد.

کریستوف برگس، تحلیلگر مؤسسه خدمات رسانی متحد سلطنتی نیز می‌گوید بمب‌افکن‌های مستقر در فرفورد رسماً برای حملات دفاعی در اختیار آمریکا قرار گرفته بودند و احتمالاً فهرست محدودی از اهداف داشتند. خروج آنها می‌تواند توان آمریکا برای افزایش تعداد پروازهای رزمی علیه ایران را کاهش دهد.

چرا بی-۱ اهمیت دارد؟

یکی از مهم‌ترین پیامدهای خروج فرفورد، کاهش دسترسی آمریکا به ظرفیت حمل مهمات بسیار سنگین است. آرون داوسون، پژوهشگر مؤسسه هوایی و فضایی فریمن در کینگز کالج لندن، تفاوت بی-۱ با بمب‌افکن پنهانکار بی-۲ را در ظرفیت بالای حمل مهمات آن می‌داند. بر اساس توضیحات او، بی-۱ می‌تواند دست‌کم ۳۴ تن مهمات حمل کند.

با خروج بی-۱ها از فرفورد، آمریکا ممکن است ناچار شود بیشتر به پروازهای طولانی از خاک این کشور یا پایگاه‌های دورتر متکی شود. چنین وضعیتی زمان پرواز، خستگی خدمه و نیاز به سوخت‌گیری هوایی را افزایش می‌دهد و در نتیجه، اجرای عملیات‌های طولانی‌مدت را پیچیده‌تر می‌کند.

چرا آمریکا با وجود هزینه عملیاتی، آنها را خارج کرد؟

تحلیلگران معتقدند تصمیم واشنگتن احتمالاً نتیجه ارزیابی مجدد تهدید بوده است. داوسون می‌گوید خروج ناگهانی بمب‌افزارها می‌تواند نشان دهد تهدید مشخصی علیه خود هواپیماها، خدمه یا تأسیسات فرفورد شناسایی شده است. دیوید دش روش، مقام پیشین پنتاگون و استاد مؤسسه تِیر مارشال نیز معتقد است حادثه امنیتی اخیر آسیب‌پذیری هواپیماهای آمریکایی را آشکار کرد.

به گفته او، بمب‌افزارها در فضای باز و در فاصله‌ای نسبتاً نزدیک از مناطقی قرار داشتند که از سوی عموم قابل مشاهده بود؛ شرایطی که می‌توانست آنها را در برابر حملات پهپادی یا خمپاره‌ای آسیب‌پذیر کند. از این منظر، واشنگتن ممکن است ترجیح داده باشد بخشی از توان هوایی خود را موقتاً از منطقه‌ای که امنیت آن با تردید مواجه شده خارج کند تا این تجهیزات برای عملیات‌های احتمالی آینده حفظ شوند.

جایگزین فرفورد کجاست؟

پس از خروج از فرفورد، آمریکا دو گزینه اصلی برای استقرار مجدد بمب‌افزارهای خود دارد: پایگاه دیه‌گو گارسیا در اقیانوس هند یا پایگاه‌های نظامی آمریکا در کشورهای خلیج فارس. دیه‌گو گارسیا از نظر امنیتی فاصله بیشتری با ایران دارد و به همین دلیل آسیب‌پذیری آن در برابر حملات احتمالی کمتر است. این پایگاه همچنین زیرساخت لازم برای پشتیبانی از عملیات هوایی گسترده آمریکا را در اختیار دارد.

اما فاصله بیشتر به معنای زمان پرواز طولانی‌تر و افزایش نیاز به سوخت‌گیری هوایی است. در مقابل، استقرار بمب‌افزارها در کشورهای خلیج فارس زمان رسیدن به اهداف را کاهش می‌دهد و امکان تولید سریع‌تر پروازهای رزمی را فراهم می‌کند؛ اما چنین اقدامی نیازمند توافق‌های امنیتی پیچیده‌تری است، زیرا کشورهای منطقه نمی‌خواهند مستقیماً به‌عنوان مشارکت‌کننده در عملیات آمریکا علیه ایران شناخته شوند. به همین دلیل، فرفورد پیش‌تر نوعی نقطه میانی میان امنیت و نزدیکی عملیاتی محسوب می‌شد؛ گزینه‌ای که اکنون در دسترس آمریکا نیست.

با این حال، تعدادی از کارشناسان عقیده دارند که خروج بمب‌افزارهای فرفورد به معنای پایان یا حتی توقف توانایی آمریکا برای حمله به ایران نیست. البته جنگنده‌های ناوهای هواپیمابر نمی‌توانند از نظر ظرفیت حمل مهمات جایگزین مستقیم بی-۱ شوند.