نیروهای اریتره در خاک اتیوپی و تشدید تنشهای منطقهای
مشاهده نیروهای اریترهای، نخستین تأیید بر حضور آنها در خاک اتیوپی در جریان درگیریهای ماه گذشته میان دولت فدرال و ائتلافی از شورشیان در شمال این کشور محسوب میشود.
به گزارش اینتیتر به نقل از رویترز، به گفته شاهدان و کارشناسان، روز گذشته سربازان اریترهای با خودرو از شهر «آدیگرات» در شمال اتیوپی عبور کردند؛ این رویداد چند روز پس از آن رخ میدهد که این دو همسایه در شاخ آفریقا روابط دیپلماتیک خود را قطع کردند و نگرانیها را نسبت به وقوع درگیری تمامعیار افزایش دادند.
مشاهده نیروهای اریترهای، نخستین تأیید بر حضور آنها در خاک اتیوپی در جریان درگیریهای ماه گذشته میان دولت فدرال و ائتلافی از شورشیان در شمال این کشور محسوب میشود.
یمانه گبرمسکل، وزیر اطلاعات اریتره، حضور نیروهای این کشور در منطقه را تکذیب کرد و اظهارات شاهدان را بخشی از طرح اتیوپی برای توجیه جنگ علیه همسایه کوچکتر خود دانست.
اتیوپی، اریتره را به حمایت از ائتلاف شورشیانی متهم کرده است که از ۲۳ سپتامبر در مناطق شمالی تیگرای، آمهارا و عفار با نیروهای دولت فدرال درگیر هستند. مقام ارشد اجرایی منطقه عفار هفته گذشته اعلام کرد که نیروهای اریتره در این منطقه میجنگند.
اسمره این اتهامات را رد کرده است؛ اتهاماتی که منجر به قطع روابط دیپلماتیک در هفته گذشته شد.
سخنگویان دولت اتیوپی و نخستوزیر، ابی احمد، بلافاصله به درخواستها برای اظهار نظر در این باره پاسخ ندادند.
شاهدان عبور نیروهای اریترهای از داخل شهر را تأیید کردهاند
دو تن از ساکنان «آدیگرات» - شهری در منطقه تیگرای که در حدود ۲۵ کیلومتری (۱۵ مایلی) جنوب مرز اریتره واقع شده و در جریان درگیریهای کنونی شاهد هیچگونه برخوردی نبوده است - اظهار داشتند که صبح روز گذشته دو کامیون حامل دهها سرباز اریترهای را در حال عبور از این شهر دیدهاند.
آنها گفتند که به دلیل لباسهای استتارِ متمایل به سفید (کرمرنگ) این سربازان، توانستهاند تشخیص دهند که آنها متعلق به ارتش اریتره هستند. یکی دیگر از ساکنان آدیگرات که در آن زمان در شهر حضور نداشت، گفت که اعضای خانوادهاش به او گفتهاند آنها نیز نیروهای اریترهای را دیدهاند.
این شاهدان به دلیل نگرانیهای امنیتیِ ناشی از درگیریهای جاری، خواستند که نامشان فاش نشود.
جلاله گتاچو بیرو، کارشناس منطقه شرق آفریقا در پروژه غیرانتفاعی «دادههای رویداد و موقعیت مکانی درگیریهای مسلحانه» (ACLED)، گفت که نیروهای اریترهای روز گذشته از مرز «زلامبسا» عبور کرده و به سمت جنوب و شهر آدیگرات پیشروی کردهاند.
بیرّو بدون ارائه جزئیات بیشتر گفت که ارتش اتیوپی حملات پهپادی علیه خودروهای حامل سربازان اریترهای در منطقه «گوادا» انجام داده است.
یمانه، وزیر اطلاعات اریتره، اظهار داشت که ادعاها درباره حضور نیروهای رزمی اریتره با هدف فراهم کردن بهانهای برای اتیوپی جهت حمله به اریتره مطرح شده است.
او بلافاصله به درخواست اظهار نظر درباره ادعای سازمان «اکلد» (ACLED) مبنی بر هدف قرار گرفتن نیروهای اریترهای توسط پهپادهای دولت اتیوپی، پاسخی نداد.
بیش از سه سال است که مقامات اتیوپی مکرراً اعلام کردهاند دسترسی به دریا برای امنیت و اقتصاد کشورشان که در محاصره خشکی قرار دارد، حیاتی است. اسمره این اظهارات را تهدیدی ضمنی علیه خود تلقی میکند، در حالی که آدیسآبابا میگوید هدفش دستیابی مسالمتآمیز به دریاست.
یمانه گفت: اتیوپی تلاش کرده است تا با ساختن و پرداختن اتهامات گوناگون علیه اریتره، این دستورکار جنگطلبانه را در قالب دفاع مشروع بازتعریف و ارائه کند. بنابراین، ما این شواهد را کنار هم میگذاریم [و به نتیجه میرسیم].
تشدید درگیریها در شمال اتیوپی؛ نگرانی از گسترش دامنه جنگ
سربازان اریتره در جریان جنگ داخلی سالهای ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۲ در منطقه تیگرای، در حمایت از دولت فدرال اتیوپی جنگیدند.
به گفته دولت اتیوپی، کارشناسان سازمان ملل و سازمانهای حقوق بشری، شماری از این نیروها حتی مدتها پس از پایان جنگ نیز در مناطق شمالی تیگرای و در نزدیکی مرز باقی ماندند؛ ادعایی که اریتره آن را رد کرده است.
درگیریهایی که ماه گذشته آغاز شد، این نگرانی را دامن زده است که ناآرامیها ممکن است از مرزهای اتیوپی فراتر رود؛ آن هم در منطقهای که بهشدت بیثبات است و قدرتهای دیگر برای کسب نفوذ در آن با یکدیگر رقابت میکنند.
منطقه تیگرای در شمال خود با اریتره - دشمن دیرینه اتیوپی - و در غرب با سودان - که خود درگیر جنگی داخلی با قدمت بیش از سه سال است - هممرز میباشد.
دولت اتیوپی همچنین مصر و سودان را به حمایت از ائتلاف مخالفان متهم کرده است؛ اتهامی که هر دو کشور آن را رد کردهاند.
روز شنبه، وزارت امور خارجه ایالات متحده از اسمره و آدیسابابا خواست تا خویشتنداری پیشه کنند و هشدار داد که تداوم درگیری، همکاریهای آمریکا با هر دو کشور را به خطر خواهد انداخت.
اریتره که پیشتر استانی از اتیوپی محسوب میشد، پس از ۳۰ سال مبارزه برای استقلال، در سال ۱۹۹۳ به حاکمیت مستقل دست یافت. این دو کشور بین سالهای ۱۹۹۸ تا ۲۰۰۰ درگیر جنگی مرزی شدند که دهها هزار کشته بر جای گذاشت.
آنها در سال ۲۰۱۸ روابط دیپلماتیک خود را عادیسازی کردند - اقدامی که برای «آبی احمد» جایزه صلح نوبل را به ارمغان آورد - اما روابط دو کشور بار دیگر در جریان جنگ تیگرای (۲۰۲۰-۲۰۲۲) تیره و تار شد.