گزارش جنجالی سازمان ملل؛ اسرائیل و روسیه در فهرست سیاه خشونت جنسی جنگی قرار گرفتند

به گزارش اینتیتر، گزارش سالانه سازمان ملل درباره خشونت جنسی در درگیری‌های مسلحانه، تصویری نگران‌کننده از وضعیت جنگ‌ها و بحران‌های انسانی در نقاط مختلف جهان ارائه می‌دهد. در این گزارش، اسرائیل و روسیه برای نخستین بار به فهرست سیاه نهادهای متهم به خشونت جنسی مرتبط با جنگ اضافه شده‌اند؛ فهرستی که پیش از این نام گروه‌های مسلح، سازمان‌های شبه‌نظامی و برخی دولت‌ها نیز در آن دیده می‌شد.

سازمان ملل چه اتهاماتی را علیه اسرائیل مطرح کرده است؟

بر اساس یافته‌های سازمان ملل، بین سال‌های ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ دست‌کم ۳۱ مورد خشونت جنسی علیه مردان، زنان و کودکان فلسطینی در نوار غزه و کرانه باختری اشغالی تأیید شده است.

در این گزارش آمده است که برخی از این موارد شامل تجاوز گروهی، تجاوز با اشیاء، تلاش برای تجاوز، حمله به اندام‌های جنسی، برهنه‌سازی اجباری، لمس اجباری بدن و تهدید به تجاوز بوده است.

به گفته بازرسان سازمان ملل، موارد ثبت‌شده تنها بخشی از واقعیت موجود را نشان می‌دهد؛ زیرا محدودیت‌های گسترده برای دسترسی محققان بین‌المللی مانع از بررسی کامل همه پرونده‌ها شده است.

سازمان ملل همچنین اعلام کرده که امکان دسترسی کارشناسان مستقل به برخی بازداشتگاه‌های اسرائیل فراهم نبوده و محدودیت‌های اعمال‌شده بر تحقیقات، روند مستندسازی را با دشواری روبه‌رو کرده است.

پرونده روسیه؛ بیش از ۳۰۰ مورد تأییدشده

در بخش دیگری از گزارش، روسیه نیز به دلیل آنچه «خشونت جنسی سیستماتیک» علیه شهروندان و اسیران اوکراینی توصیف شده، در فهرست سیاه قرار گرفته است.

طبق اعلام سازمان ملل، ۳۱۰ مورد خشونت جنسی مرتبط با نیروهای روسی تأیید شده که شامل تجاوز، تجاوز گروهی، مثله کردن اندام جنسی و وارد کردن شوک الکتریکی به نواحی حساس بدن بوده است.

بیشتر قربانیان مرد بوده‌اند، اما ده‌ها زن و چند دختر نیز در میان قربانیان قرار دارند.

بازرسان سازمان ملل پیش‌تر نیز اعلام کرده بودند که اشکال مختلف شکنجه جنسی در بسیاری از مراکز نگهداری زندانیان تحت کنترل روسیه مشاهده شده است.

چرا قرار گرفتن در فهرست سیاه سازمان ملل اهمیت دارد؟

قرار گرفتن در این فهرست به‌معنای صدور حکم قضایی یا محکومیت کیفری نیست، اما از نظر حقوق بین‌الملل اهمیت بالایی دارد.

این فهرست توسط نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل در امور خشونت جنسی در درگیری‌ها تهیه می‌شود و معمولاً مبنایی برای افزایش فشارهای دیپلماتیک، تحقیقات بین‌المللی و حتی پیگیری‌های احتمالی در نهادهایی مانند International Criminal Court قرار می‌گیرد.

به همین دلیل، اضافه شدن نام دو بازیگر مهم مانند اسرائیل و روسیه به این فهرست می‌تواند در آینده بر پرونده‌های حقوق بشری و روابط خارجی این کشورها تأثیرگذار باشد.

واکنش اسرائیل و روسیه

اسرائیل و روسیه هر دو اتهامات مطرح‌شده در گزارش را رد کرده‌اند.

Danny Danon، نماینده اسرائیل در سازمان ملل، اعلام کرد تل‌آویو اسناد و پاسخ‌های تفصیلی خود را در اختیار سازمان ملل قرار داده است. او همچنین افزود که اسرائیل در واکنش به این اقدام، روابط خود با دبیرکل سازمان ملل را محدود کرده است.

با این حال، جزئیات اسناد مورد اشاره به‌صورت عمومی منتشر نشده است.

نیروهای اوکراینی نیز در گزارش آمده‌اند

گزارش سازمان ملل تنها به اسرائیل و روسیه محدود نمی‌شود.

سازمان ملل اعلام کرده از سال ۲۰۲۲ تاکنون ۳۱ مورد خشونت جنسی مرتبط با نیروهای اوکراینی نیز ثبت و تأیید شده است.

با این حال، در گزارش تأکید شده که دولت اوکراین دسترسی ناظران مستقل و وکلای حقوق بشری را فراهم کرده و اقداماتی برای اصلاح قوانین و پیگیری این پرونده‌ها در دستور کار قرار داده است.

افزایش نگران‌کننده خشونت جنسی در جنگ‌های جهان

سازمان ملل در جمع‌بندی گزارش خود هشدار داده که خشونت جنسی در درگیری‌های مسلحانه طی سال گذشته افزایش قابل توجهی داشته و بسیاری از قربانیان را زنان و دختران تشکیل می‌دهند.

با این حال، یکی از نکات قابل توجه این گزارش آن است که در پرونده‌های مربوط به اسرائیل و روسیه، مردان و پسران نیز در مقیاس قابل توجهی در میان قربانیان دیده می‌شوند؛ موضوعی که به گفته کارشناسان حقوق بشر، نشان‌دهنده استفاده از خشونت جنسی به‌عنوان ابزاری برای تحقیر، شکنجه و اعمال فشار در شرایط جنگی است.