مرگ دستکم ۵۷ مهاجر در هجوم بیسابقه به سئوتا؛ ورود ۵۰ هزار نفر از مراکش، اسپانیا را وارد بحران کرد
دستکم ۵۷ نفر در جریان تلاش برای ورود به منطقه خودمختار سئوتا، متعلق به اسپانیا، جان خود را از دست دادند؛ همزمان ورود حدود ۵۰ هزار مهاجر از مراکش طی تنها ۲۴ ساعت، بزرگترین بحران مرزی سالهای اخیر را برای مادرید رقم زده و واکنش گسترده اتحادیه اروپا را به دنبال داشته است.
به گزارش اینتیتر، در پی ورود بیسابقه دهها هزار مهاجر از مراکش به منطقه خودمختار سئوتا، دستکم ۵۷ نفر جان خود را از دست دادند. این موج گسترده مهاجرت که تنها طی ۲۴ ساعت رخ داد، اسپانیا را با بحرانی کمسابقه مواجه کرده و به تنشهای سیاسی در سطح اتحادیه اروپا دامن زده است.
به گزارش گاردین، پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا، که روز جمعه به سئوتا سفر کرد، این رخداد را «نقض تمامیت ارضی اسپانیا» توصیف کرد و وعده داد دولت از تمامی امکانات خود برای حفظ امنیت این منطقه استفاده خواهد کرد.
ورود بیسابقه مهاجران به سئوتا
بر اساس اعلام دولت اسپانیا، حدود ۵۰ هزار نفر از مرز مراکش وارد سئوتا شدند؛ هرچند رئیس دولت محلی سئوتا این رقم را نزدیک به ۶۰ هزار نفر اعلام کرده است.
وزارت کشور اسپانیا اعلام کرد تا عصر جمعه بیش از ۴۸ هزار و ۳۰۰ نفر بهصورت داوطلبانه به مراکش بازگشتهاند. با این حال هزاران نفر همچنان در این منطقه حضور دارند و وضعیت انسانی دشواری را تجربه میکنند.
سانچز: قاچاقچیان انسان از حکم دادگاه سوءاستفاده کردند
سانچز علت اصلی این موج مهاجرت را فعالیت شبکههای قاچاق انسان دانست و گفت این گروهها از حکم اخیر دیوان عالی اسپانیا سوءاستفاده کردهاند.
بر اساس این حکم، افرادی که در دریا و در مسیر ورود به سئوتا یا ملیلا رهگیری میشوند، دیگر نمیتوانند مطابق رویههای قبلی بهصورت فوری به مراکش بازگردانده شوند.
به گفته نخستوزیر اسپانیا، این خبر بهسرعت در شبکههای قاچاق انسان منتشر شد و باعث شکلگیری موج عظیم مهاجرت شد.
ایجاد مرکز موقت و نصب مانع دریایی
دولت اسپانیا اعلام کرده است یک مرکز موقت برای ثبت هویت، بررسی وضعیت حقوقی، غربالگری و تسریع روند اخراج افرادی که حق قانونی اقامت ندارند، ایجاد خواهد شد.
همچنین قرار است در نزدیکی ساحل تاراخال خطی از شناورهای مرزی نصب شود تا محدوده مرز دریایی بهطور واضح مشخص شود و دولت همزمان الزامات حکم دادگاه را نیز رعایت کند.
نشست اضطراری اتحادیه اروپا
ریاست دورهای اتحادیه اروپا اعلام کرد روز شنبه نشست اضطراری کشورهای عضو در چارچوب سازوکار مدیریت بحران برگزار خواهد شد.
قرار است کارشناسان کشورهای عضو درباره ابعاد این بحران، روند بازگشت مهاجران، حمایتهای اتحادیه اروپا از اسپانیا و همکاریهای دیپلماتیک با مراکش گفتوگو کنند.
همچنین نشست دیگری با حضور سفیران کشورهای عضو اتحادیه اروپا روز دوشنبه در بروکسل برگزار خواهد شد.
بزرگترین بحران از سال ۲۰۲۱
این رخداد از بحران سال ۲۰۲۱ نیز گستردهتر توصیف شده است؛ زمانی که حدود ۱۰ هزار نفر طی دو روز وارد سئوتا شدند.
بحران آن زمان پس از اختلاف میان مادرید و رباط بر سر پذیرش رهبر جبهه پولیساریو برای درمان در اسپانیا شکل گرفته بود. این اختلاف در سال ۲۰۲۲ و پس از حمایت رسمی دولت اسپانیا از طرح مراکش برای صحرای غربی تا حد زیادی پایان یافت.
در هفتههای اخیر نیز سفر پدرو سانچز به الجزایر به بهبود روابط دو کشور پس از چند سال تنش کمک کرده بود.
واکنش مراکش
مقامهای مراکش اعلام کردند موج ورود مهاجران نتیجه فعالیت «سازمانهای جنایتکار» بوده و همکاری رباط با مادرید همچنان «نمونهای موفق» است.
کریمه بنیعیش، سفیر مراکش در اسپانیا، نیز تأکید کرد کشورش همواره از مهاجرت «قانونی، منظم و ایمن» حمایت کرده و این وضعیت برخلاف خواست دولت مراکش رخ داده است.
بحران انسانی در سئوتا
راشید صبیحی، رئیس انجمن کارکنان گارد مدنی اسپانیا، وضعیت سئوتا را «بحران انسانی جدی» توصیف کرد.
به گفته او هزاران نفر، از جمله کودکان بدون همراه، بدون سرپناه در پارکها و خیابانها شب را سپری کردهاند.
وی افزود بسیاری از قربانیان در دریا غرق شدند و تعدادی نیز هنگام ازدحام برای عبور از موجشکن ساحل تاراخال جان خود را از دست دادند.
تصاویر منتشرشده نشان میدهد بیشتر مهاجران را مردان جوان تشکیل میدهند، اما خانوادهها، زنان و کودکان خردسال نیز در میان آنان حضور دارند.
واکنشهای تند در اروپا
این بحران با واکنشهای گسترده در اروپا همراه شد.
دولت ایتالیا به رهبری جورجیا ملونی خواستار تعلیق عضویت اسپانیا در محدوده شنگن شد و اعلام کرد بهطور موقت کنترلهای مرزی خود با اسپانیا را بازمیگرداند.
آنتونیو تاجانی، وزیر خارجه ایتالیا، برنامه دولت اسپانیا برای اعطای وضعیت قانونی به بیش از یک میلیون مهاجر فاقد مدرک را عامل تشویق قاچاق انسان دانست.
در مقابل، خوزه مانوئل آلبارس، وزیر خارجه اسپانیا، این اظهارات را «عوامفریبانه» خواند و سفیر ایتالیا را برای ارائه توضیحات احضار کرد.
موضع کمیسیون اروپا
کمیسیون اروپا اعلام کرد کشورهای عضو تنها در شرایط استثنایی و موقت میتوانند کنترل مرزهای داخلی را بازگردانند و باید دلایل خود را به این نهاد ارائه کنند.
همچنین کمیسیون تأکید کرد سئوتا و ملیلا تحت مقررات ویژه شنگن قرار دارند و برخلاف سایر مناطق، امکان تردد آزاد از این دو منطقه به سایر کشورهای حوزه شنگن وجود ندارد.
ماگنوس برونر، کمیسر امور مهاجرت اتحادیه اروپا، وضعیت سئوتا را «غیرقابل قبول» توصیف کرد و از هماهنگی نزدیک با دولت اسپانیا خبر داد.
حمایت برخی رهبران اروپایی از اسپانیا
در مقابل، آنتونیو کاستا، رئیس شورای اروپا، حمایت کامل خود را از اسپانیا اعلام کرد.
امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، نیز ضمن اعلام همبستگی با مادرید، از استقرار چهار واحد سیار و پهپاد در مرز فرانسه و اسپانیا برای تقویت کنترلهای مرزی خبر داد.
تنش سیاسی در داخل اسپانیا
حزب مخالف مردم (PP) دولت سانچز را به واکنش ناکافی متهم کرد و خواستار اقدامات سختگیرانهتر شد.
همچنین حزب راست افراطی وکس (Vox) این رخداد را «تهاجم» توصیف کرد.
از سوی دیگر، شامگاه جمعه صدها نفر مقابل سفارت مراکش در مادرید تجمع اعتراضی برگزار کردند؛ تصاویری از این تجمع نشان میدهد برخی از شرکتکنندگان با انجام سلام نازی و حمل پرچمهای گروههای راست افراطی در این اعتراض حضور داشتهاند.