جدیدترین خبر از اینترنت امروز 24 اردیبهشت 1405؛ وعده دولت برای اتصال دوباره تا خرداد
هفتاد و ششمین روز از اعمال محدودیتهای گسترده و قطعی اینترنت در کشور میگذرد اما یک خبر خوش در این میانه امید ها را زنده کرد
به گزارش اینتیتر به نقل از شایانیوز، در شرایطی که هفتاد و ششمین روز از اعمال محدودیتهای گسترده و قطعی اینترنت در کشور میگذرد و ساعات قطعی ثبتشده از مرز ۱۸۰۰ ساعت فراتر رفته، اکنون مهمترین پرسش افکار عمومی نه فقط «چرا» که «کی و چگونه» به وضعیت عادی بازمیگردیم. طی روزهای اخیر، تحولات تازهای در ساختار تصمیمگیری فضای مجازی رخ داده که نویدبخش افقهای جدیدی است؛ از انتصاب محمدرضا عارف به ریاست «ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی» تا وعده رفع محدودیتها حداکثر تا میانه خردادماه.
آنچه گذشت: از اینترنت طبقاتی تا واکنش قوا
روند اعمال محدودیتها با اعلام «ایجاد دسترسی ویژه برای کسبوکارها» آغاز شد، اما این سیاست به سرعت به پدیدهای تبدیل شد که برخی آن را «اینترنت طبقاتی» یا «اینترنت پولدارها» مینامند. گزارشهای میدانی حکایت از شکلگیری بازار سیاهی دارد که در آن «اینترنت پرو» با قیمتهای چند میلیون تومانی در مغازههای موبایل فروشی تهران و حتی کانالهای پیامرسان بله خرید و فروش میشود. بر اساس مشاهدات عینی، فروشندگان برای چند دقیقه اتصال جهت فعالسازی اپلآیدی مبالغی بین ۳۰۰ هزار تا یک میلیون تومان دریافت میکنند.
این وضعیت آنقدر گسترده شد که وزیر ارتباطات و دادستان کل کشور، رسماً از تخلفات گسترده در نحوه توزیع اینترنت پرو پرده برداشتند. رئیسجمهور نیز با انتشار توییتهای پیدرپی، از این تبعیض آشکار ابراز برائت کرد و قول بهرهگیری از تمام ظرفیتهای قانونی برای ایجاد دسترسی عادلانه را داد.
تغییر راهبرد کلان: انتصاب عارف و خروج از بنبست و اتصال دوباره
در میانه این کشمکشها، رییس جمهور مسعود پزشکیان دست به حرکتی ساختاری زد. انتصاب محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهور، به عنوان رئیس «ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی» را باید نقطه عطفی در مدیریت این پرونده دانست. مأموریت آقای عارف طراحی ساختاری چابک برای اتصال دوباره، روزآوری و بهینهسازی اینترنت است.
بر اساس پیگیریهای انجامشده، نخستین جلسه این ستاد با ریاست عارف طی هفته جاری برگزار میشود و برنامه ریزی شده تا حداکثر تا میانههای خردادماه، زمینه اتصال شهروندان به اینترنت بینالمللی فراهم شود. رویکرد عارف بهرهگیری از اساتید برجسته ارتباطات مانند هادی خانیکی و علی ربیعی و همچنین همافزایی میان نهادهای حاکمیتی است.
خسارتهای غیرقابل جبران: آمارهای نگرانکننده از اقتصاد دیجیتال
قطع طولانیمدت اینترنت، تنها دغدغهای تفریحی یا ارتباطی نیست. گزارش انجمن بلاکچین ایران که در روزهای اخیر منتشر شده، ابعاد فاجعهبار اقتصادی را نشان میدهد. بر اساس این گزارش، خسارت روزانه قطعی اینترنت برای اقتصاد دیجیتال بین ۳ تا ۸ هزار میلیارد تومان برآورد شده و در مجموع ۶۰ روز اخیر، این رقم به ۳۰۰ تا ۷۰۰ هزار میلیارد تومان رسیده است.
کسبوکارهای کوچک (دکههای دیجیتال) و فریلنسرها نخستین قربانیان این وضعیت بودهاند و فروش برخی پلتفرمهای آنلاین تا بیش از ۷۰ درصد افت داشته است. در حوزه رمزدارایی (بلاکچین) نیز کاربران برای دسترسی به داراییهای خود با مشکل جدی مواجه شدهاند. انجمن بلاکچین تأکید کرده که اگر این روند ادامه یابد، بخشی از خسارتها غیرقابل بازگشت خواهد بود و اثرات منفی آن تا سالها بر اشتغال و سرمایهگذاری باقی میماند.
موضع رسمی دولت: جنگ، محدودیت را ایجاب میکند نه دائمی شدن را
مهدی طباطبایی، معاون ارتباطات دفتر رئیسجمهور، در واکنش به انتقادات، منطق دولت را تبیین کرده است. وی با پذیرش اینکه اینترنت بینالملل حتماً وصل خواهد شد، تأکید کرد که در «وضعیت جنگی» کنونی، باز بودن کامل اینترنت قابل تصور نیست. طباطبایی تصریح کرد: «دولت حق طبیعی شهروندان را سلب نمیکند، اما در شرایط اضطراری، امنیت کشور بر سایر حوزهها تقدم دارد.»
او در عین حال، هرگونه سودجویی از محل فروش اینترنت پرو را محکوم کرده و وعده برخورد با اپراتورها یا واسطههای متخلف را داده است. به گفته وی، هدف از اینترنت پرو صرفاً حمایت از کسبوکارهای ضروری بوده و هیچ قصدی برای دائمی کردن محدودیتها یا طبقاتی کردن دسترسی وجود ندارد.
افق پیش رو: از «سرویس گیم» تا رفع سراسری فیلتر
در راستای مدیریت موقت و هوشمندانه بحران، بنیاد ملی بازیهای رایانهای نیز فرایند ارزیابی «سرویس گیم» را آغاز کرده است. این سرویس با هدف فراهم کردن دسترسی پایدار گیمرهای حرفهای و اعضای تیمهای ملی ورزش الکترونیک به اینترنت بینالمللی راهاندازی شده و تاکنون ۸۹۰ خدمت به متقاضیان ارائه شده است.
با این حال، چشمانداز اصلی همانگونه که معاون اول رئیسجمهور پیگیری میکند، رفع کامل انسداد و بازگشت اینترنت روان برای عموم است. هنوز ابهامهایی درباره نقش شورای عالی امنیت ملی و شورای عالی فضای مجازی در تصمیمگیری نهایی وجود دارد، اما وعده دولت چهاردهم برای تحقق شعار انتخاباتی «رفع محدودیتها» اکنون به روزهای سرنوشتساز خردادماه گره خورده است. شهروندان در انتظار هستند تا ببینند آیا ستاد ویژه به ریاست عارف موفق میشود پس از ۷۶ روز، پایان تاریکترین صفحه محدودیتهای اینترنتی را رقم بزند.