سهمیهبندی نان؛ خرید بیشتر از سهمیه با نرخ آزاد محاسبه میشود؟
گزارش روزنامه کیهان از اجرای شیوه جدید مدیریت خرید نان در استانهای خوزستان و زنجان، نگرانیهایی درباره محدودیت خرید نان یارانهای ایجاد کرده است. بر اساس این گزارش، خرید نان پس از عبور از سقف تعیینشده با نرخ تجاری محاسبه میشود؛ با این حال، مسئولان زنجان تأکید کردهاند که خرید روزمره خانوارها مشمول افزایش قیمت نیست و مبنای محاسبه نیز یک سهمیه ثابت برای تمام افراد نیست.
به گزارش اینتیتر به نقل از راهبردمعاصر، در این شیوه، میزان خرید خانوار از طریق اطلاعات ثبتشده در سامانه و کارتخوانهای نانوایی بررسی میشود. به این ترتیب، اگر خرید یک خانوار از الگوی مصرف متعارف فراتر برود، مبلغ خرید مازاد با نرخ تجاری محاسبه خواهد شد؛ موضوعی که پرسشهایی درباره نحوه تعیین سقف مصرف و قیمت نان برای خانوارها ایجاد کرده است.
سهمیه ماهانه ۸ کیلوگرم آرد؛ رقم اعلامشده برای هر نفر چقدر است؟
در گزارش منتشرشده از سوی کیهان، سهمیه هر نفر حدود ۸ کیلوگرم آرد در ماه عنوان شده است. در این گزارش، نرخ دولتی آرد ۲ هزار و ۳۰۰ تومان و نرخ محاسبه خرید مازاد ۱۲ هزار و ۶۵۰ تومان اعلام شده است.
همچنین برخی گزارشهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی از تعیین سهمیه روزانه حدود ۲ تا ۲.۵ قرص نان برای هر نفر در بعضی مناطق خوزستان خبر دادهاند.
با این حال، باید توجه داشت که رقم ۸ کیلوگرم در توضیحات مدیرکل غله زنجان بهعنوان متوسط سرانه آرد مطرح شده و نه سقف ثابت و یکسان خرید برای همه شهروندان. بنابراین نمیتوان آن را بدون توضیح، سهمیه قطعی تمام خانوارها در هر دو استان دانست.
مسئولان زنجان درباره سهمیهبندی نان چه میگویند؟
علی عیوضی، مدیرکل غله و خدمات بازرگانی استان زنجان، در گفتوگو با خبرگزاری تسنیم، اجرای شیوهنامه مدیریت خرید نان را تأیید کرده است.
او توضیح داده که این طرح با هدف جلوگیری از خریدهای غیرمتعارف و خارج کردن حجم زیادی از نان از چرخه مصرف خانوارها اجرا شده است.
به گفته عیوضی، مبنای تشخیص مصرف متعارف، عملکرد ثبتشده شهروندان در سامانه طی دو سال گذشته است. در این محاسبه، میزان خرید، کد ملی و تفاوت شرایط مناطق شهری و روستایی در نظر گرفته میشود.
نکته مهم در توضیحات این مقام مسئول آن است که سهمیه خرید بر مبنای سرپرست خانوار محاسبه میشود و خرید سایر اعضای خانواده نیز در مجموع مصرف خانوار قرار میگیرد.
او تأکید کرده است که خرید معمول نان خانوارها قرار نیست مشمول افزایش قیمت شود و تنها خریدهای غیرمتعارف و پرحجم با نرخ تجاری محاسبه خواهند شد.
طرح جدید در خوزستان کدام شهرها را شامل میشود؟
در گزارشهای منتشرشده از شبکههای اجتماعی، نام شهرهایی مانند شادگان، اندیمشک، امیدیه و زیدون بهبهان در استان خوزستان مطرح شده است.
برخی از این گزارشها از اعمال محدودیت خرید نان یارانهای و محاسبه خرید مازاد با قیمت بالاتر خبر دادهاند.
با این حال، تا زمان تنظیم این گزارش، جزئیات رسمی و یکپارچهای از سوی ادارهکل غله خوزستان درباره میزان دقیق سهمیه خانوارها، فهرست کامل شهرهای مشمول و نرخ نهایی خرید مازاد پیدا نشده است. بنابراین نمیتوان تمام ارقام منتشرشده در شبکههای اجتماعی را بهعنوان نرخ رسمی استان اعلام کرد.
آیا نان پس از پایان سهمیه پنج برابر گرانتر میشود؟
در گزارش کیهان، نرخ خرید مازاد ۱۲ هزار و ۶۵۰ تومان در برابر نرخ دولتی ۲ هزار و ۳۰۰ تومان مطرح شده است. بر اساس این دو رقم، نرخ اعلامشده برای خرید مازاد حدود ۵.۵ برابر نرخ مبناست.
البته این ارقام را نباید قیمت یکسان و قطعی تمام انواع نان در همه نانواییها دانست؛ زیرا قیمت نان به نوع محصول، نرخ مصوب منطقه و شیوه اجرای طرح وابسته است.
آیا طرح سهمیهبندی نان در سراسر کشور اجرا میشود؟
طبق اظهارات مدیرکل غله زنجان، این شیوه ابتدا بهصورت آزمایشی در استان مرکزی اجرا شده و پس از ارزیابی نتایج، اجرای آن در استانهای دیگر نیز در دستور کار قرار گرفته است.
با این حال، هنوز نمیتوان از اجرای یکسان و سراسری این طرح در تمام استانهای کشور خبر داد.
موضوع اصلی در اجرای این شیوه، نحوه تعریف مصرف متعارف، شفافیت سقف خرید و اطلاعرسانی به خانوارهاست. اگر این معیارها برای مردم روشن نباشد، احتمال بروز سردرگمی هنگام خرید نان و اختلاف میان مشتریان و نانوایان وجود خواهد داشت.
جمعبندی؛ آیا مردم باید نگران محدودیت خرید نان باشند؟
آنچه تاکنون تأیید شده، اجرای شیوه جدید مدیریت خرید نان در زنجان و محاسبه خریدهای غیرمتعارف با نرخ تجاری است. درباره خوزستان نیز گزارشهایی از اجرای محدودیت در برخی مناطق منتشر شده، اما جزئیات رسمی آن هنوز به اندازه زنجان روشن نیست.
بنابراین، فعلاً نمیتوان گفت تمام مردم این دو استان تنها مجاز به خرید ۸ کیلوگرم آرد در ماه هستند یا پس از آن باید تمام نان را با قیمت آزاد بخرند. آنچه مسئولان زنجان اعلام کردهاند، محاسبه مصرف خانوار بر اساس سابقه خرید و اعمال نرخ تجاری برای خریدهای خارج از الگوی متعارف است.