سقوط بازارهای سهام آمریکا همزمان با حملات به ایران؛ افزایش قیمت نفت و احتمال رشد دوباره نرخ بهره
بازارهای مالی آمریکا در پی ادامه حملات این کشور به ایران، پایان آتشبس اعلامشده از سوی دونالد ترامپ و افزایش نگرانیها درباره بالا رفتن دوباره نرخ بهره توسط فدرال رزرو، روز چهارشنبه با افت مواجه شدند. همزمان قیمت جهانی نفت از مرز ۸۰ دلار عبور کرد و صندوق بینالمللی پول نیز پیشبینی رشد اقتصاد جهان را کاهش داد.
به گزارش اینتیتر، بازارهای سهام آمریکا روز چهارشنبه تحت تأثیر ادامه حملات نظامی این کشور به ایران و همچنین افزایش احتمال بالا رفتن نرخ بهره از سوی بانک مرکزی آمریکا (فدرال رزرو) با کاهش مواجه شدند.
براساس گزارش گاردین، اظهارات دونالد ترامپ در نشست ناتو در آنکارا مبنی بر پایان یافتن آتشبس میان ایران و آمریکا، موجب جهش قیمت نفت در بازارهای جهانی شد. بهای نفت برنت، شاخص جهانی قیمت نفت، بیش از ۵ درصد افزایش یافت و از مرز ۸۰ دلار در هر بشکه عبور کرد.
در پی این تحولات، شاخص داوجونز با افت ۱.۰۹ درصدی، معادل حدود ۵۰۰ واحد، معاملات روز چهارشنبه را به پایان رساند. شاخص اساندپی ۵۰۰ نیز اندکی کاهش یافت، اما شاخص فناوریمحور نزدک رشد محدودی را ثبت کرد.
بازارهای سهام در سایر نقاط جهان نیز روندی نزولی داشتند؛ بهطوری که شاخص فوتسی ۱۰۰ لندن حدود یک درصد افت کرد و شاخص نیکی ژاپن نیز ۲.۱ درصد کاهش یافت.
ترامپ در حاشیه نشست ناتو در ترکیه، رهبران ایران را «افرادی بیمار» توصیف کرد و همچنین از همکاری نظامی این کشور با اسپانیا ابراز نارضایتی کرد.
او درباره آتشبس میان ایران و آمریکا گفت: «از نظر من این توافق تمام شده است»، هرچند تأکید کرد که مذاکرهکنندگان آمریکایی همچنان خواهان ادامه گفتوگوها هستند.
کاهش پیشبینی رشد اقتصاد جهان
پیامدهای اقتصادی جنگ میان ایران و آمریکا به بازارهای جهانی نیز سرایت کرده است. صندوق بینالمللی پول روز چهارشنبه پیشبینی خود از رشد اقتصاد جهان را از ۳.۱ درصد در ماه آوریل به ۳ درصد کاهش داد.
این نهاد بینالمللی علت این تصمیم را ادامه درگیریها در خاورمیانه و افزایش فشار ناشی از سرمایهگذاریهای گسترده در حوزه هوش مصنوعی اعلام کرد. رشد اقتصاد جهانی در سالهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ بهطور میانگین ۳.۵ درصد بوده است.
افزایش قیمت سوخت و نگرانی از تورم
اگرچه پس از برقراری آتشبس موقت، قیمت نفت کاهش یافته بود، اما قیمت بنزین همچنان در سطح بالایی قرار دارد.
بر اساس آمار انجمن خودروی آمریکا (AAA)، میانگین قیمت هر گالن بنزین در آمریکا به ۳.۷۹ دلار رسیده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۶۵ سنت بیشتر است.
همچنین قیمت قراردادهای آتی گازوئیل در آمریکا نیز روز چهارشنبه ۱۳ درصد افزایش یافت. این رشد پس از آن رخ داد که روسیه در واکنش به حمله پهپادی اوکراین به پالایشگاههای مهم خود، صادرات گازوئیل را متوقف کرد.
فدرال رزرو احتمال افزایش نرخ بهره را بررسی میکند
نرخ تورم سالانه آمریکا در ماه مه به ۴.۲ درصد رسید؛ بالاترین سطح در سه سال گذشته و بیش از دو برابر هدف ۲ درصدی فدرال رزرو.
صورتجلسه آخرین نشست کمیته سیاستگذاری فدرال رزرو که دو هفته بعد منتشر شد، نشان میدهد اگرچه درباره زمان کاهش تورم اختلافنظرهایی وجود دارد، اما اعضای این نهاد تقریباً هیچ بحثی درباره کاهش نرخ بهره در آینده نزدیک نداشتهاند.
این موضوع نسبت به نشستهای قبلی تغییر محسوسی محسوب میشود؛ زیرا پیشتر برخی مقامهای فدرال رزرو معتقد بودند افزایش تورم موقتی خواهد بود.
بر اساس این صورتجلسه، گروهی از اعضا بر این باورند که اگر تورم کاهش یابد، نرخ بهره فعلی که در محدوده ۳.۵ تا ۳.۷۵ درصد قرار دارد، میتواند حفظ یا حتی کاهش داده شود.
در مقابل، برخی دیگر معتقدند برای مهار افزایش تورم، لازم است نرخ بهره پیش از پایان سال بار دیگر افزایش یابد.
در بخشی از این گزارش آمده است:
«تورم عمومی و تورم هسته هر دو نسبت به سال گذشته افزایش یافتهاند؛ موضوعی که کارشناسان آن را ناشی از عواملی مانند انتقال آثار افزایش تعرفهها، رشد هزینه انرژی و مواد اولیه به دلیل درگیریهای خاورمیانه و همچنین افزایش تقاضا ناشی از توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی میدانند.»
چالش جدید ترامپ و رئیس فدرال رزرو
احتمال افزایش دوباره نرخ بهره میتواند به اختلاف میان ترامپ و فدرال رزرو دامن بزند.
ترامپ در ماههای اخیر بارها از بانک مرکزی آمریکا خواسته است با وجود تورم بالا، نرخ بهره را کاهش دهد.
در مقابل، کوین وارش، رئیس جدید فدرال رزرو که از ماه مه و با حمایت ترامپ این سمت را بر عهده گرفته است، اکنون با چالش ایجاد تعادل میان فشارهای سیاسی کاخ سفید و ضرورت کنترل تورم روبهرو شده است.
