گزارشها: نتانیاهو در آستانه انتخابات، ارتش را به حمله به ایران تحت فشار گذاشت
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در شرایطی که ائتلاف راست افراطی او در نظرسنجیها و در آستانه انتخابات نزدیک روز سهشنبه با اختلافی اندک از رقبای خود عقب است، به ادبیاتی هرچه هراسافکنانهتر روی آورده و بنا بر گزارشها، ارتش اسرائیل را برای اقدام علیه ایران تحت فشار گذاشته است.
به گزارش اینتیتر، نتانیاهو تصویری تولیدشده با هوش مصنوعی از یک ابر قارچی هستهای منتشر کرد که تلآویو را نابود میکند و به رأیدهندگان اسرائیلی هشدار داد که یا او را انتخاب کنند یا خطر نابودی هستهای را بپذیرند.
به گزارش گاردین، او در پستی در شبکههای اجتماعی درباره برنامه هستهای ایران نوشت: «هر کسی که برای بقای جسمانی خود، خانوادهاش و عزیزانش اهمیت قائل است، باید هنگام رأی دادن به [مخالفان] دستش بلرزد.»
شبکه خبری کانال ۱۲ اسرائیل گزارش داد که نخستوزیر و سرلشکر ایال زامیر، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح، در روزهای اخیر بر سر دستورالعملی برای ارتش با یکدیگر درگیر شدهاند؛ دستورالعملی که ممکن است «در مقطعی بسیار حساس، بهطور بالقوه آتش درگیری فوری با ایران را شعلهور کند» و با برانگیختن محاسبات اشتباه از سوی ایران، به تشدید تنشها بینجامد.
گزارشها حاکی است زامیر درخواست کرده بود جزئیات این دستورالعمل که مشخص نشده است، بهصورت مکتوب در اختیار او قرار گیرد.
نتانیاهو این گزارش را تکذیب کرد و وزارت دفاع نیز بعدتر هرگونه قصد برای انجام عملیات نظامی علیه ایران را رد کرد.
با این حال، شبکه خبری سیانان روز دوشنبه گزارش داد که نتانیاهو طی هفتههای اخیر تلاش کرده است دونالد ترامپ را به آغاز حملهای تازه علیه ایران متقاعد کند؛ اقدامی که به معنای ازسرگیری جنگی خواهد بود که هر دو طرف در ماه فوریه آغاز کردند.
این گزارش که روایت قبلی روزنامه فایننشال تایمز را تأیید میکرد، اعلام کرد ترامپ هرگونه اقدام از این دست را تا پس از انتخابات کنگره آمریکا در هفته آینده منتفی دانسته است.
ارتش اسرائیل (IDF) روز دوشنبه بیانیهای منتشر کرد که در آن، گزارشهای رسانهای بهطور صریح تکذیب نشد. این نهاد صرفاً تأکید کرد تصمیمهایش منحصراً بر پایه «ملاحظات امنیتی، حرفهای، عینی و ملی» اتخاذ میشوند.
هشدارهای نتانیاهو تفاوت چشمگیری با اظهارات پیروزمندانه او در روزهای بلافاصله پس از جنگهای علیه ایران داشت؛ جنگهایی که نخستین مورد آن سال گذشته و دیگری در بهار امسال آغاز شد.
نتانیاهو در ماه مارس مدعی شد حملات اسرائیل و آمریکا توانایی ایران برای غنیسازی اورانیوم و تولید موشکهای بالستیک را نابود کرده است. او همچنین در سال ۲۰۲۵ از یک «پیروزی تاریخی» بر ایران سخن گفت و مدعی شد این پیروزی برای نسلها ماندگار خواهد بود.
گادی آیزنکوت، رهبر بلوک مخالفان و محتملترین رقیب نتانیاهو برای تصدی سمت نخستوزیری، حمایت خود را از زامیر اعلام کرد. این ژنرال بازنشسته گفت: «اجازه نخواهیم داد ارتش اسرائیل به مهرهای در کارزار نتانیاهو برای حفظ قدرت تبدیل شود.»
بیشتر نظرسنجیها نشان میدهند بلوک مخالفان، که عمدتاً از احزاب راست میانه تشکیل شده و آیزنکوت رهبری آن را بر عهده دارد، احتمالاً کرسیهای بیشتری نسبت به ائتلاف نتانیاهو در کنست، پارلمان اسرائیل، به دست خواهد آورد. با این حال، هیچیک از دو طرف بهتنهایی قادر نخواهند بود ۶۱ کرسی لازم برای تشکیل دولت اکثریت را کسب کنند.
مخالفان به احتمال زیاد میتوانند با ائتلاف با احزابی که نماینده فلسطینیان دارای تابعیت اسرائیل هستند، اکثریت لازم را تشکیل دهند و نتانیاهو را از قدرت کنار بزنند. این جمعیت تقریباً یکپنجم ساکنان اسرائیل را تشکیل میدهد. با این حال، محافظهکاران در بلوک آیزنکوت چنین ائتلافی را رد کردهاند؛ موضوعی که احتمال تشکیل دولت اقلیت، برگزاری دور دیگری از انتخابات و بازگشت احتمالی نتانیاهو به قدرت را افزایش میدهد.
با نزدیک شدن به انتخابات، نتانیاهو انتخاب پیش روی کشور را مسئلهای حیاتی و مرتبط با بقای آن توصیف کرد. او در گفتوگو با شبکه کانال ۱۴، که در رسانههای اسرائیل نقش حامی اصلی او را ایفا کرده است، گفت: «اینجا فقط یک مسئله اساسی وجود دارد؛ موجودیت ما.»
او بلوک مخالفان را «چپ» در اتحاد با فلسطینیان و دشمنان کشور توصیف کرد و گفت: «آنچه در اروپا اتفاق میافتد میبینیم. اتحاد میان چپ و اسلام ممکن است کشور اسرائیل را نابود کند.»
احزاب اصلی مخالف دولت، راستگرا یا راست میانه هستند و در مخالفت قاطع با تشکیل کشور فلسطین با نتانیاهو اشتراک نظر دارند. این احزاب همچنین تا حد زیادی از جنگ در غزه حمایت کردهاند. برخی از رهبران مخالفان هرگونه ائتلاف سیاسی با احزاب فلسطینی اسرائیل را رد کردهاند؛ احزابی که ممکن است پس از انتخابات، با در اختیار داشتن کرسیهای تعیینکننده در کنست، نقشی کلیدی در تعیین قدرت سیاسی ایفا کنند. فلسطینیان ساکن سرزمینهای اشغالی حق رأی در انتخابات اسرائیل را ندارند.
انسجام بلوک مخالفان بیش از آنکه بر برنامهای مشترک استوار باشد، از مخالفت مشترک آنها با نتانیاهو ناشی میشود؛ سیاستمداری که طی سه دهه گذشته بر صحنه سیاسی اسرائیل سلطه داشته و بهتدریج به سمت اقتدارگرایی بیشتر حرکت کرده است. او تلاش کرده استقلال دستگاه قضایی را محدود کند و پلیس و شینبت، سازمان امنیت داخلی اسرائیل، را به ابزارهایی سیاسی تبدیل کند.
نخستوزیر همچنین در میانه محاکمهای به اتهام فساد قرار دارد و در صورت از دست دادن قدرت، ممکن است با خطرات حقوقی بیشتری روبهرو شود.
در روزهای پایانی کارزار انتخاباتی، نتانیاهو بر حمایت آشکار دونالد ترامپ از خود نیز تأکید کرده است. ترامپ روز یکشنبه در پستی در شبکههای اجتماعی بار دیگر حمایت خود را اعلام کرد و نوشت: «وقتی به پای صندوقهای رأی میروید، لطفاً به یاد داشته باشید که بیبی یک نخستوزیر جنگجوی برجسته بوده است!»
رسانه اسرائیلی والا نیوز گزارش داد که این حمایت مجدد، نتیجه فشارهای بیوقفه دفتر نتانیاهو بوده است. با این حال، مشخص نیست حمایت ترامپ تا چه اندازه بر رأیدهندگان تأثیر خواهد گذاشت. حمایت قاطع قبلی رئیسجمهور آمریکا در ۱۸ اکتبر نیز تأثیر محسوسی بر نظرسنجیها نداشت.
در یک نظرسنجی، ۶۴ درصد از اسرائیلیهای شرکتکننده گفتند حمایت ترامپ بر رأی آنها تأثیری نخواهد داشت. ۱۷ درصد نیز اعلام کردند این حمایت احتمال رأی دادن آنها به نتانیاهو را کاهش میدهد؛ در مقابل، ۱۲ درصد گفتند این موضعگیری عزم آنها را برای حمایت از حزب لیکود نتانیاهو تقویت کرده است.
در واپسین روزهای رقابتی نزدیک، نتانیاهو همچنین از انزوای مالی فزاینده سخن گفته و هشدار داده است که کمکهای نظامی سالانه چند میلیارد دلاری آمریکا بهزودی قطع خواهد شد. او همچنین بارها مدعی شده است که اسرائیل میتواند از رمزارزها برای دور زدن تحریمهای فزاینده جهانی استفاده کند؛ ادعایی که واکنش علنی و کمسابقه بانک مرکزی اسرائیل را در پی داشت.
بانک اسرائیل شامگاه یکشنبه اعلام کرد: «رمزارزها نمیتوانند ابزاری برای دور زدن تحریمها باشند. مسیر درست برای اقتصاد اسرائیل، حفظ روابط اقتصادی با شرکای تجاری اصلی و تمرکز بر جلوگیری از اعمال تحریمها و پیامدهای منفی آنها برای اقتصاد است.»
نتانیاهو یک سال پیش نیز چشماندازی تیره از آیندهای منزوی ترسیم کرده بود. او آن زمان گفت اسرائیل ممکن است ناچار شود به یک «اسپارتای فوقنظامی» تبدیل شود، اما در پی انتقادهای شدید افکار عمومی اسرائیل که از این چشمانداز بهشدت نگران شده بود، از موضع خود عقبنشینی کرد.
بازگشت نتانیاهو به این ادبیات و استفاده از تاکتیکهای مبتنی بر ترساندن مردم، بهویژه پس از شکستهای غیرمنتظره متحدان راست افراطی او در صربستان و برزیل، این پرسش را مطرح کرده است که آیا سیاستمداری که همواره از بحرانهای سیاسی جان سالم به در برده، سرانجام در آستانه سقوط قرار گرفته است یا خیر.
کمتر کسی، چه در میان متحدان و چه در میان مخالفان نتانیاهو، انتظار داشت دولت او پس از ۷ اکتبر مدت زیادی دوام بیاورد؛ چه رسد به اینکه دوره قانونی خود را به پایان برساند. با این حال، بیش از دو سال است که بیشتر نظرسنجیها بهروشنی نشان میدهند ائتلاف کنونی او احتمالاً اکثریت شکننده خود را از دست خواهد داد.