خشم اسرائیلیها از توافق صلح آمریکا و ایران؛ «ترامپ به اسرائیل خیانت کرد»
بسیاری از شهروندان اسرائیلی پس از توافق اخیر میان آمریکا و ایران، این توافق را به ضرر اسرائیل توصیف کردهاند. در حالی که منتقدان، دولت دونالد ترامپ را به «رها کردن اسرائیل» متهم میکنند، نگرانیها درباره تقویت دوباره ایران، محدود شدن عملیات اسرائیل علیه حزبالله و آینده سیاسی بنیامین نتانیاهو افزایش یافته است.
به گزارش اینتیتر، بسیاری از اسرائیلیها توافق آتشبس و صلحی را که چند روز پیش میان ایران و آمریکا به دست آمد، «شکستی برای اسرائیل» میدانند و معتقدند واشنگتن منافع تلآویو را نادیده گرفته است.
براساس گزارش گاردین، در رستوران «تری» در خیابان هرتسل شهر رحووت، شهری در نزدیکی تلآویو که از آن به عنوان نمادی از «اسرائیل میانه» یاد میشود، اغلب حاضران درباره یک موضوع اتفاق نظر داشتند؛ اینکه توافق اخیر آمریکا و ایران خبر خوبی برای اسرائیل نیست.
آوی پرز، ۵۵ ساله، گفت: «دونالد ترامپ به ما خیانت کرد.»
شاهام نوویک، ۳۵ ساله، نیز در حالی که منوی رستوران را بررسی میکرد، گفت: «عجیب است. یک روز همراه فرزندانمان در پناهگاههای بمباران بودیم و روز بعد قرار است همه چیز عادی باشد. اما هیچکدام از مشکلات حل نشدهاند.»
رحووت در حدود ۲۰ کیلومتری تلآویو قرار دارد و از نظر بسیاری از نظرسنجیها نماینده دیدگاههای طبقه متوسط اسرائیل به شمار میرود. در خیابانهای این شهر پرچمهای اسرائیل و رنگینکمانی دیده میشود، موسیقی بلند در برخی نقاط به گوش میرسد و همزمان یهودیان ارتدوکس نیز در بخشهای دیگر شهر حضور پررنگی دارند.
در روزهای اخیر، اخبار اسرائیل تحت تأثیر درگیریهای تازه در لبنان قرار داشت؛ جایی که ارتش اسرائیل موجی از حملات هوایی را آغاز کرد. این حملات پس از آن انجام شد که حزبالله در حملهای به یک تانک اسرائیلی، چهار نظامی از جمله یک افسر ارشد را کشت.
بسیاری از اسرائیلیها معتقدند توافقی که میان آمریکا و ایران شکل گرفته، نوعی پشت کردن به اسرائیل است. برخی تحلیلگران اسرائیلی این توافق را «تسلیم شدن» و «تحقیر اسرائیل» توصیف کردهاند.
نگرانی اصلی منتقدان این است که ایران بتواند پس از جنگ، توان خود را بازسازی کند. همچنین بسیاری بیم دارند توافقهای جدید در لبنان، آزادی عمل اسرائیل برای مقابله با حزبالله را محدود کند.
اودی تنه، مشاور راهبردی سیاسی در اسرائیل، گفت: «اکثر اسرائیلیها جنگ در لبنان را جنگی عادلانه میدانند. همه در اسرائیل معتقدند ایران و حزبالله عملاً یک جبهه واحد هستند.»
در شهر مرزی متولا در شمال اسرائیل نیز نارضایتی گستردهای دیده میشود. دنیل دورفمن، صاحب یک رستوران، گفت: «همه از جنگ علیه ایران حمایت میکردند اما توافق آمریکا واقعاً برای اسرائیل خوب نیست. این یک اشتباه بزرگ است.»
برخی دیگر از آنچه «شکست کامل اسرائیل در تحقق اهداف جنگی» مینامند سخن میگویند. به باور آنان، اسرائیل نتوانسته به اهدافی همچون تغییر حکومت ایران، نابودی برنامه هستهای این کشور و از بین بردن توان موشکی آن دست پیدا کند.
منتقدان همچنین میگویند اسرائیل که جنگ را در کنار آمریکا آغاز کرده بود، در پایان از سوی واشنگتن به حاشیه رانده شد. به گفته آنان، دونالد ترامپ در هفتههای اخیر اسرائیل را صرفاً یک «قدرت کوچک» توصیف کرده و برخوردی متفاوت با دولت بنیامین نتانیاهو داشته است.
همزمان، نتانیاهو که ۷۶ سال سن دارد و با پروندههای فساد نیز روبهرو است، اکنون با چالش بزرگی برای متقاعد کردن افکار عمومی مواجه شده است؛ اینکه همچنان تنها فردی است که میتواند امنیت اسرائیل را تضمین کند.
تامار هرمان، استاد افکار عمومی در مؤسسه دموکراسی اسرائیل، معتقد است نتانیاهو با تعیین اهدافی بسیار بلندپروازانه برای جنگ، انتظارات را بالا برده است. او گفت: «وقتی به اهدافی که خودت تعیین کردهای نمیرسی، مردم تو را ناتوان از اجرای وعدههایت میدانند.»
اعتماد به نتانیاهو پس از حمله حماس در اکتبر ۲۰۲۳ که به کشته شدن حدود ۱۲۰۰ نفر و ربوده شدن حدود ۲۵۰ نفر منجر شد، به شدت آسیب دید. همچنین جنگ طولانی و خونین غزه موجب افزایش انتقادهای بینالمللی از اسرائیل شده است.
با این حال، نتانیاهو همچنان حامیان سرسختی دارد. در یک نظرسنجی اخیر، ۴۳ درصد از رأیدهندگان مردد اعلام کردند که ائتلاف تحت رهبری نتانیاهو بهترین گزینه برای مقابله با ایران است.
آوی پرز، مهندس ساکن رحووت، در دفاع از نخستوزیر اسرائیل گفت: «نتانیاهو هم انسان است و اشتباه میکند، اما میداند چگونه اوضاع را درست کند. او میداند اسرائیل به چه چیزی نیاز دارد. او برای کشورش حرف میزند، اما ترامپ برای کسبوکارهایش.»
در مقابل، لی نوویک، پزشک ۳۴ ساله، معتقد است جامعه اسرائیل بیش از هر زمان دیگری دچار شکاف شده است. او گفت: «نتانیاهو سالهاست تلاش میکند جامعه را دوقطبی کند و تا حد زیادی موفق شده است. در این میان کسی به مسائل اساسی مانند قیمت مسکن یا تورم توجه نمیکند.»
او افزود: «من باور دارم ایران واقعاً خواهان نابودی اسرائیل است، اما دولت کنونی از فضای جنگ برای تصویب قوانین جنجالی و حفظ قدرت خود استفاده میکند.»
با وجود اختلافنظرها، بسیاری از کارشناسان معتقدند انتخابات پیشرو میتواند نقطه عطف مهمی در سیاست اسرائیل باشد. هرچند نتانیاهو با مشکلات جدی روبهرو است، اما سابقه طولانی او در عبور از بحرانهای سیاسی باعث شده هنوز کسی نتواند پایان کارش را قطعی بداند.
تامار هرمان در این باره گفت: «فکر میکنم نتانیاهو در موقعیت دشواری قرار دارد، اما نمیدانم چه برگ برندهای در آستین دارد. او در سیاست شبیه هودینی است.»
در پایان، دالیا پرز، ۵۵ ساله، با ناامیدی از آینده گفت: «فکر میکردم روزی جنگها تمام میشوند، اما حالا معتقدم صلح هرگز نخواهد آمد. ما فهمیدهایم که دوستان واقعی نداریم و نمیتوانیم به کسی اعتماد کنیم.»