راز طول عمر ۱۱۷ ساله پیرترین زن جهان چه بود؟ پژوهشها از نقش شگفتانگیز کتابخوانی پرده برداشتند
نتایج پژوهشهای جدید نشان میدهد که راز عمر طولانی تنها در تغذیه سالم و ورزش خلاصه نمیشود. دانشمندان میگویند مطالعه منظم کتاب، در کنار فعالیت بدنی و روابط اجتماعی سالم، میتواند خطر مرگ زودرس و افت شناختی را کاهش دهد و به افزایش طول عمر کمک کند.
به گزارش اینتیتر، اگر از پزشکان درباره راز سالمندی موفق بپرسید، احتمالاً توصیههایی مانند تغذیه مناسب، خواب کافی، ورزش منظم، پرهیز از مصرف سیگار و الکل را خواهید شنید.
به گزارش سایکولوژی تودی، اما تحقیقات جدید نشان میدهد که سلامت ذهن نیز به همان اندازه در داشتن یک زندگی طولانی و سالم اهمیت دارد. نویسنده مقاله با اشاره به مطالعهای که در سال ۲۰۲۵ منتشر شده، به زندگی پیرترین زن جهان میپردازد که ۱۱۷ سال و ۱۶۸ روز عمر کرد.
پژوهشگران برای بررسی راز سلامت جسمی او از روشی به نام «چنداُمیکس» (Multiomics) استفاده کردند؛ روشی که بهصورت همزمان DNA، RNA، پروتئینها، متابولیسم و دیگر شاخصهای زیستی بدن را بررسی میکند. نتایج نشان داد که این زن حتی در سن بسیار بالا نیز از سلامت جسمانی قابل توجهی برخوردار بود.
با این حال، پژوهشگران تأکید میکنند که داشتن «بدنی سالم و ذهنی سالم» یک رابطه دوطرفه است. همانطور که فعالیت بدنی به سلامت مغز کمک میکند، ذهن فعال نیز میتواند روند سالم پیر شدن بدن را تقویت کند.
علاوه بر رژیم غذایی مناسب و ورزش، داشتن روابط اجتماعی سالم و فعالیتهای اوقات فراغت نیز از عوامل مهم افزایش طول عمر محسوب میشوند.
یکی از جالبترین یافتههای پژوهشها، نقش مطالعه در افزایش طول عمر است. برخلاف تصور رایج، کتابخوانی تنها یک فعالیت آرام و کمتحرک نیست؛ بلکه مغز را به شکلی عمیق درگیر میکند و همین موضوع میتواند در حفظ سلامت شناختی نقش مهمی داشته باشد.
در مطالعهای که روی بیش از سه هزار سالمند و طی ۱۲ سال انجام شد، پژوهشگران میزان مطالعه کتاب، روزنامه و مجله را با طول عمر افراد مقایسه کردند. نتایج نشان داد افرادی که بهطور منظم کتاب میخواندند، در مقایسه با کسانی که کتاب مطالعه نمیکردند، حدود ۲۰ درصد کمتر در معرض خطر مرگ طی دوره مطالعه قرار داشتند.
این تأثیر برای مطالعه روزنامه و مجله به این اندازه مشاهده نشد. به باور پژوهشگران، کتابخوانی نسبت به سایر انواع مطالعه، «خواندن عمیق» را تقویت میکند. هنگام مطالعه کتاب، مغز ارتباطهای پیچیدهتری میان مطالب، خاطرات، احساسات و تجربههای فرد ایجاد میکند.
همچنین کتابها به دلیل روایتهای طولانیتر، شخصیتپردازی عمیقتر و موضوعات گستردهتر، همدلی، درک اجتماعی و هوش هیجانی را بیش از مطالب کوتاه تقویت میکنند. پژوهشگران همچنین معتقدند کتاب چاپی مزایای دیگری نیز دارد.
لمس صفحات، احساس وزن کتاب، امکان علامتگذاری، یادداشتبرداری و ورق زدن مکرر، تعامل ذهن با محتوا را افزایش میدهد؛ ویژگیهایی که در کتابهای الکترونیکی یا مجلات کمتر دیده میشود.
در مطالعهای طولی دیگر که نزدیک به دو هزار سالمند در تایوان را به مدت ۱۴ سال دنبال کرد، مشخص شد افرادی که بهطور منظم کتاب میخوانند، صرفنظر از سطح تحصیلات، کمتر در معرض افت عملکرد شناختی قرار میگیرند.
در مجموع، یافتههای پژوهشگران نشان میدهد اگر در کنار تغذیه سالم، ورزش و روابط اجتماعی مناسب، زمانی را نیز به مطالعه کتاب اختصاص دهید، نهتنها ذهنی فعالتر خواهید داشت، بلکه ممکن است شانس داشتن عمر طولانیتر را نیز افزایش دهید.
