انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا چیست و چرا برای ترامپ مهم است؟ ماجرای ۴۳۵ کرسی و ۳۵ کرسی سنا
انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا ۳ نوامبر ۲۰۲۶ (۱۲ آبان) برگزار می‌شود. ساختار کنگره، وظایف مجلس و سنا و اثر نتیجه بر دولت ترامپ را بخوانید.
به گزارش اینتیتر، امروز، سه‌شنبه ۱۲ آبان (۳ نوامبر)، آمریکایی‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای رأی می‌دهند. رئیس‌جمهور در این انتخابات تعیین نمی‌شود، اما نتیجه‌اش مشخص می‌کند دونالد ترامپ دو سال پایانی دوره‌اش را با کنگره‌ای همسو می‌گذراند یا کنگره‌ای که می‌تواند بودجه‌اش را مسدود کند، دولتش را زیر نظارت بگیرد و حتی فرایند استیضاح را شروع کند. ترامپ هم از حالا گفته در صورت پیروزی دموکرات‌ها «همه‌چیز را وتو می‌کند». در این گزارش می‌خوانید این انتخابات چیست، کنگره چه اختیاراتی دارد و چرا نتیجه‌اش برای ترامپ مهم است.
انتخابات میان‌دوره‌ای چیست؟
طبق قانون اساسی آمریکا، رئیس‌جمهور برای چهار سال انتخاب می‌شود اما انتخابات کنگره هر دو سال یک‌بار است. انتخاباتی که در میانه دوره چهارساله ریاست‌جمهوری برگزار شود، «میان‌دوره‌ای» نام دارد. ترامپ دوره دوم را در ۲۰۲۵ شروع کرد و دوره‌اش تا ۲۰۲۹ ادامه دارد، پس رأی‌گیری نوامبر ۲۰۲۶ درست وسط آن است. مردم در این انتخابات نماینده و سناتور انتخاب می‌کنند.
کنگره آمریکا چطور ساخته شده؟
در ایران قانون‌گذاری با مجلس شورای اسلامی است. در آمریکا این کار را دو مجلس انجام می‌دهند که روی هم «کنگره» نام دارند.
مجلس نمایندگان: ۴۳۵ عضو، با دوره دوساله. تعداد نماینده هر ایالت به جمعیتش بستگی دارد و برای همین کالیفرنیا و تگزاس بیشتر از ایالت‌های کم‌جمعیت نماینده دارند. از هر حوزه انتخابیه یک نماینده به مجلس می‌رود و در هر انتخابات میان‌دوره‌ای همه ۴۳۵ کرسی رأی‌گیری می‌شود.
سنا: ۱۰۰ عضو، دو سناتور برای هر ایالت صرف‌نظر از جمعیت. حدود یک‌سوم کرسی‌ها هر دو سال رأی‌گیری می‌شود و این بار ۳۵ کرسی در انتخابات است. به همین دلیل ترکیب سنا کندتر از مجلس نمایندگان تغییر می‌کند.
هر مجلس چه اختیاراتی دارد؟
| مجلس نمایندگان | سنا | |
|---|---|---|
| قانون‌گذاری | تدوین و تصویب طرح‌های فدرال | بررسی و تصویب طرح‌های رسیده از مجلس نمایندگان؛ می‌تواند اصلاح یا رد کند |
| مالیات | طرح‌های مالیاتی باید اول اینجا مطرح شوند | — |
| نظارت بر دولت | جلسات تحقیق و نظارت بر رئیس‌جمهور، وزیران و سازمان‌ها | — |
| استیضاح | آغاز فرایند استیضاح | برگزاری محاکمه؛ محکومیت و برکناری با رأی دوسوم حاضران |
| انتصاب‌ها | — | تأیید وزیران، سفیران و قضات فدرال از جمله دیوان عالی |
| معاهدات | — | تصویب با موافقت دوسوم سناتورهای حاضر |
تصویب بیشتر قوانین فدرال به موافقت هر دو مجلس نیاز دارد. حتی اگر هر مجلس دست یک حزب باشد، دو طرف باید به توافق برسند. این یکی از ابزارهای موازنه قدرت در نظام آمریکاست.
چرا نتیجه برای ترامپ مهم است؟
حزب جمهوری‌خواه، حزب ترامپ، الان اکثریت هر دو مجلس را دارد. اگر این اکثریت حفظ شود، ترامپ در تصویب طرح‌ها و پیشبرد برنامه‌هایش، از جمله تشدید تنش نظامی با ایران، پشتوانه بیشتری در کنگره دارد.
اگر دموکرات‌ها یک مجلس یا هر دو را بگیرند، تصویب و اجرای طرح‌های دولت دشوارتر می‌شود. همچنین دموکرات‌ها از اختیارات نظارتی کنگره برای بررسی عملکرد و تصمیم‌های دولت استفاده می‌کنند.
ترامپ چه ابزاری در برابر کنگره دارد؟
رئیس‌جمهور می‌تواند مصوبات کنگره را وتو کند. به گزارش سی‌ان‌ان، ترامپ در پاسخ به پرسشی درباره بن‌بست احتمالی پس از پیروزی دموکرات‌ها گفت در آن شرایط همه‌چیز را وتو می‌کند و بعد دموکرات‌ها برای توافق سراغ او می‌آیند.
اما وتو مطلق نیست. کنگره می‌تواند با رأی دوسوم اعضای حاضر در هر دو مجلس وتو را لغو کند و مصوبه را به قانون تبدیل کند.
نظرسنجی‌ها چه می‌گویند؟
بر اساس نظرسنجی رویترز/ایپسوس، رضایت از عملکرد ترامپ یک واحد درصد بالا رفته و به ۳۲ درصد رسیده است. هفته پیش از آن رضایت در پایین‌ترین سطح دوره سیاسی او بود. در همین نظرسنجی، رأی‌دهندگان ثبت‌نام‌شده دموکرات‌ها را بر جمهوری‌خواهان ۴۷ به ۳۶ درصد ترجیح داده‌اند و ۱۱ درصد نظری نداشته‌اند. با حساب کردن گرایش مردد‌ها، فاصله ۹ واحدی و ۵۰ به ۴۱ بوده است. رویترز یادآوری کرده که این نظرسنجی‌های ملی، رقابت‌های ایالتی و حوزه‌ای را که کنترل مجلس‌ها را تعیین می‌کنند نشان نمی‌دهد و جمهوری‌خواهان در آن‌ها مزیت‌های ساختاری دارند.
طبق برآوردی که به هری انتن، تحلیلگر داده سی‌ان‌ان، نسبت داده شده، دموکرات‌ها در هر دو مجلس شانس بیشتری برای اکثریت دارند. ترکیب پیش‌بینی‌شده در این برآورد: ۲۳۷ کرسی دموکرات و ۱۹۸ کرسی جمهوری‌خواه در مجلس نمایندگان، و ۵۲ دموکرات و ۴۸ جمهوری‌خواه در سنا. این پیش‌بینی است و قطعی نیست.
موضوعات اصلی رقابت
انتخابات میان‌دوره‌ای معمولاً بازتاب رضایت مردم از رئیس‌جمهور هم هست. امسال مهم‌ترین موضوعات این‌هاست: وضع اقتصاد و هزینه زندگی، خدمات درمانی، قیمت سوخت، سیاست خارجی، مهاجرت و مسائل اجتماعی.
نتیجه چه چیزی را مشخص می‌کند؟
نتیجه ۱۲ آبان تعیین می‌کند جمهوری‌خواهان اکثریت کنگره را نگه می‌دارند یا دموکرات‌ها یک مجلس یا هر دو را می‌گیرند. همین مشخص می‌کند ترامپ در دو سال آخر دوره‌اش چقدر پشتوانه قانونی دارد و تا چه حد می‌تواند برنامه‌هایش را پیش ببرد.
